जिल्ला अस्पताल बाजुराको अध्यक्ष पदका लागि पार्टीका उपसभापति पदम बडुवालले नेता हिरेन्द्रबहादुर रोकायाको नाम पार्टीको लेटरहेड मार्फत सिफारिस गरेको खुलासा भएको छ ।

उता, अर्का पक्षबाट भरत बुढाको पनि समानान्तर सिफारिस गरिएको सार्वजनिक भएपछि विवाद थप चर्किएको हो । स्वास्थ्य क्षेत्रसँग प्रत्यक्ष अनुभव राख्ने भरत बुढाले सामाजिक सञ्जाल मार्फत आफ्नो धारणा सार्वजनिक गर्दै विगत दशकदेखि बाजुराको स्वास्थ्य प्रणालीलाई नजिकबाट बुझेको, अस्पताल सुधारका लागि कार्ययोजना समेत तयार पारेको उल्लेख गरेका छन् ।

उनले प्रक्रिया अनुसार सम्बन्धित मन्त्रालयमा निवेदन दिँदा पनि समन्वय र सोधखोज नगरिएकोप्रति असन्तुष्टि जनाएका छन् । बुढाले लेखेका छन्, “सार्वजनिक संस्था किन प्रभावकारी हुन सकेनन् भन्ने प्रश्नको उत्तर कामबाट दिन चाहन्थें, तर प्रक्रियागत समन्वयको अभाव देखियो ।”

यद्यपि, उनले आफू नियुक्त नभएपनि बाजुरा अस्पतालको विकास र व्यवस्थापनका लागि निरन्तर लागिरहने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका छन् । यसैबीच, जिल्ला अस्पताल बाजुराको अध्यक्षमा नियुक्त भएका धनबहादुर रावतलाई बुढाले बधाई तथा सफल कार्यकालको शुभकामना दिएका छन् ।

तर, नियुक्ति प्रक्रियामा देखिएको गुटगत प्रभावले नेपाली कांग्रेस बाजुराभित्रको आन्तरिक शक्ति संघर्ष पुनः उजागर गरेको विश्लेषण गरिएको छ ।

स्थानीय स्तरमा स्वास्थ्य संस्था व्यवस्थापन जस्तो संवेदनशील विषयमा पनि राजनीतिक गुटबन्दी हाबी भएको भन्दै नागरिकस्तरबाट समेत प्रश्न उठ्न थालेका छन् ।

बाजुरा अस्पतालको सुधार र सेवा प्रवाह प्रभावकारी बनाउने चुनौतीसँगै अब नयाँ नेतृत्वले विश्वास जित्ने परीक्षा सामना गर्नुपर्ने देखिन्छ ।

आज बसेको मन्त्रिपरिषद् बैठक नेकपा (एमाले) ले बहिष्कार गरेपछि सरकार सञ्चालनमा समन्वय अभाव प्रष्ट भएको हो । एमालेको अनुपस्थितिमै मुख्यमन्त्री कमलबहादुर शाह र नेपाली कांग्रेसका मन्त्रीहरूको उपस्थितिमा बैठक बसेर विभिन्न जिल्ला अस्पताल तथा प्रादेशिक अस्पताल व्यवस्थापन समितिका अध्यक्षहरू नियुक्त गरिएको छ ।

बैठकले टिकापुर प्रादेशिक अस्पताल व्यवस्थापन समितिको अध्यक्षमा रामबहादुर भण्डारी, दार्चुला जिल्ला अस्पतालमा तोरणप्रसाद अवस्थी, बैतडी जिल्ला अस्पतालमा धनबहादुर क्षेत्री, बाजुरा जिल्ला अस्पतालमा धनबहादुर रावत र बझाङ जिल्ला अस्पतालमा वीरेन्द्रबहादुर खड्कालाई नियुक्त गरेको छ ।

नियुक्त गरिएका अध्यक्षहरु मध्ये बझाङ बाहेक अधिकांश नेपाली कांग्रेस निकट व्यक्तिहरू रहेको आरोप लागेपछि एमालेले आपत्ति जनाएको छ । सहमति विपरीत एकतर्फी रुपमा निर्णय गरिएको भन्दै एमाले असन्तुष्ट बनेको हो ।

यता, बाजुरामा भने यो निर्णयले पार्टीभित्रै तीव्र असन्तुष्टि निम्त्याएको छ । एमाले कार्यकर्ताहरुले सामाजिक सञ्जाल मार्फत नेतृत्वप्रति आक्रोश पोख्दै निर्णय तत्काल सच्याउन माग गरेका छन् ।

उनीहरूले यो निर्णयलाई केवल सत्ता साझेदारीको मर्म विपरीत मात्र नभई जिल्ला पार्टी कमिटीको अपमान समेत भएको बताएका छन् ।

एमाले कार्यकर्ताहरुले चेतावनी दिँदै निर्णय नसच्याइए संसदीय दलका नेता राजेन्द्र सिंह रावल र प्रदेश कमिटी अध्यक्ष कृष्णप्रसाद जैशीले नैतिकताको आधारमा राजीनामा दिनुपर्ने बताएका छन् ।

साथै, आवश्यक परे सत्ता समीकरण नै परिवर्तन गर्ने अभियान सुरु गर्नुपर्ने माग समेत उठाइएको छ । सहमति एकातिर र निर्णय अर्कोतिर हुने प्रवृत्तिले सुदूरपश्चिम प्रदेश सरकारको स्थायित्व र सत्ता साझेदारबीचको सहकार्यमा गम्भीर प्रश्न उठ्न थालेको छ ।
 

जीवन रोजे जस्तो र खोजे जस्तो हुँदैन्, थुप्रै सजिला र असजिलाको बिचबाट अगाडी बढ्नुपर्ने बताउँदै तीन वटा भगवानलाई चिन्न, बुझ्न र जिम्मेवारी पूरा गर्न सके जीवन राम्रो बनाउन सकिने बताएका छन् ।

उनले विद्यार्थीलाई भने पहिलो भगवान जीवनमा भेट्छौ आमा, आमाले हामीलाई यो संसार देखाउनु हुन्छ र धेरै दुःख, कष्ट, अभाव र पीडाका बिचमा हुर्काउनु हुन्छ । दोस्रो भगवान वुबा, आफ्ना सबै सपनाहरु मारेर छोरा छोरीको सुन्दर भविष्यका लागि अहोरत्र दुःख गर्नु हुन्छ । तेस्रो भगवान शिक्षक, जसले जीवन पढाउन र उज्यालो छर्दै गन्तव्य तय गर्नु हुन्छ, यी तीन भगवानलाई सधै सम्झिदै लगनशिल, अनुशासित भएर अगाडी बढ्नु पर्छ ।

वडा नं.४ का वडाध्यक्ष समेत रहेका विकले विद्यार्थीको उज्वल भविष्यको कामना गर्दै पहिलो शैक्षिक यात्रा सम्पन्न संगै दोस्रो तहको शैक्षिक यात्रा तय भएको स्मरण गराउँदै अब अघिल्लो गन्तव्य कसरी अगाडी बढाउने भन्ने विषयमा विद्यार्थीले सोच्नुपर्ने आवश्यक रहेको बताएका छन् ।

कुनै एक क्षेत्रमा राम्रो अध्ययनशिल भए नेपालमै बसेर राम्रो आयआर्जन गर्न सकिने भन्दै त्यसका लागि अनुशासित र लगशिल हुन जरुरी रहेको बताए । असल मान्छे बन्न इमान्दारीताका साथ अगाडी बढ्न सुझाव दिए । उनले एसईईमा उत्कृष्ट अङ्क सहीत सफलता हासिल गरेर विद्यालयको शिर उचो राख्न सुझाव दिँदै आगामी यात्रामा स्पष्ट लक्ष्यका साथ अघि बढ्दै सफलता हासिल गर्न विद्यार्थीलाई प्रेरित गरे ।

विद्यालय व्यवस्थापन समितिका अध्यक्ष अमर वि.कको अध्यक्षतामा सञ्चालन भएको विदाई तथा फेरी भेटौँला कार्यक्रममा अतिथि वडा नं.४ का वडा सदस्य मंगल धामी, विद्यालयका प्रधानाध्यापक मान बहादुर बडुवाल, रेडियो गौमुलका समाचार प्रमुख प्रमित विक लगायत रहनुभएको थियो ।

शिक्षक नवराज न्यौपानेले स्वागत मन्तव्य राखि सुरु भएको कार्यक्रममा कक्षा ९ का लक्ष्मी विकले भावुक गित मार्फत र अनु रोकायाले शुभकामना मन्तव्यका साथ विदाईका हात हलाईएको थियो ।

विदाई मन्तव्य भने कक्षा १० का विद्यार्थी कपिन्द्रा बुढा र पुष्कर बुढाले राखेका थिए । उनीहरुले कक्षा १ देखि १० सम्म शिक्षा दिने शिक्षकको ऋण कहिल्यै तिर्न नसक्ने र शिक्षक, अभिभावकले देखिएको बाटोलाई आत्मसाथ गर्दै अगाडी बढ्ने बताएका थिए ।

कार्यक्रममा विद्यालय व्यवस्थापन समितिका अध्यक्ष विकसहित पदाधिकारी र शिक्षक, शिक्षिका, विद्यार्थीहरुले फूलमाल, खादा, अविरले उज्वल भविष्यको काम व्यक्त गर्दै विदाई गरिएको थियो । खेलकुद तथा संगित शिक्षक निशान्त रोकायाले गित मार्फत आगामी यात्राको शुभकामना दिएका थिए ।

कार्यक्रममा विद्यालय व्यवस्थापन समितिका अध्यक्ष अमर विकले विद्यार्थीलाई सम्मान गर्दै उच्च शिक्षाका लागि शुभकामना व्यक्त गर्नुभयो । उहाँले एसईईमा उत्कृष्ट अङ्क सहीत सफलता हासिल गरेर विद्यालयको शिर उचो राख्न सुझाव दिँदै आगामी यात्रामा स्पष्ट लक्ष्यका साथ अघि बढ्दै सफलता हासिल गर्न विद्यार्थीलाई प्रेरित गरे ।

टिकापुर प्रादेशिक अस्पताल व्यवस्थापन समितिको अध्यक्षमा टिकापुर नगरपालिका-१ निवासी रामबहादुर भण्डारी नियुक्त भएका छन्। दार्चुला जिल्ला अस्पतालको अध्यक्षमा महाकाली नगरपालिका-५ निवासी तोरणप्रसाद अवस्थी नियुक्त हुँदा जिल्ला अस्पताल बैतडीको अध्यक्षमा दशरथचन्द नगरपालिका-३ निवासी धनबहादुर क्षेत्री नियुक्त भएका छन्।

त्यस्तै जिल्ला अस्पताल बाजुराको अध्यक्षमा खप्तड छेडेदह गाउँपालिका-५ निवासी धनबहादुर रावत नियुक्त भएका छन् भने बझाङ जिल्ला अस्पताल व्यवस्थापन समितिको अध्यक्षमा जयपृथ्वी नगरपालिका-३ निवासी वीरेन्द्रबहादुर खड्का नियुक्त भएका छन्। बझाङ बाहेक अन्य सबै अस्पतालका अध्यक्षहरू कांग्रेसका हुन् ।

आन्तरिक मामिला तथा कानुन मन्त्री हिरा सार्की बैठक सुरु हुनुअघि केहीबेर मुख्यमन्त्री कार्यालय पुगेका थिए। तर, बैठक सुरु हुनुअघि नै उनी बाहिरिएका थिए। त्यस्तै, एमालेका भौतिक पूर्वाधार विकास मन्त्री सुरेन्द्र पाल पनि बैठकमा सहभागी भएनन्।

जिल्ला अस्पतालहरूको अध्यक्ष नियुक्तिमा भागबन्डा नमिल्दा विवाद चर्किएको बताइएको छ। यही विषयमा असन्तुष्टि जनाउँदै एमालेका मन्त्रीहरूले बैठक बहिस्कार गरेका हुन्।

एमालेका मन्त्रीहरू अनुपस्थित भएपछि बैठकमा कमल बहादुर शाह (मुख्यमन्त्री), बहादुरसिंह थापा (आर्थिक मामिला मन्त्री)र मेघराज खड्का (सामाजिक विकास मन्त्री) मात्र सहभागी भएका थिए।

उक्त बैठकले विभिन्न जिल्ला अस्पतालहरूमा अध्यक्ष नियुक्त गर्ने निर्णय गरेको छ।विभिन्न राजनीतिक नियुक्तिमा कुरा नमिलेपछि आफूहरू बैठकमा नभएको एमालेका एक मन्त्रीले जनाकारी दिए ।

टिकापुर अस्पताल व्यवस्थापन समितिको अध्यक्षको विषयमा सबैभन्दा धेरै विवाद भएको थियो । उक्त अस्पतालमा एमालेले आफ्नो अध्यक्ष हुनुपर्ने अडान लिएको थियो भने कांग्रेसले आफू निकटकलाई अध्यक्षमा नियुक्त गर्ने तयारी गरेको थियो ।

त्यो विवादको समाधान नभएपछि अन्ततः कांग्रेसले राम बहादुर भण्डारीलाई मनोनयन गर्ने जनाएपछि एमालेका मन्त्रीहरू बैठकमा नबस्ने जनाएका हुन् ।

तर पूर्वी नेपालमा बढी र पश्चिम नेपालमा कम प्रभाव पर्ने सम्भावना छ । जल तथा मौसम विज्ञान विभागका मौसमविदहरुले पनि आगामी शुक्रबार र शनिबार पानी पर्ने प्रक्षेपण गरेका छन् ।

विभागका वरिष्ठ मौसमविद बरुण पौडेलले काठमाडौं उपत्यकामा शुक्रबार र शनिबार हल्कादेखि मध्यम खालको वर्षाको सम्भावना रहेको बताए । यसअघि चैत ६ र ७ गते काठमाडौं उपत्यकासहित अधिकांश स्थानमा हावाहुरी र असिनासहित पानी परेको थियो ।

हिमाली जिल्लाहरुमा हिमपात भएको थियो । वर्षाले खेतीपातीमा संलग्न किसानहरुका लाई राहत भए पनि असिना र हुरीले भने मर्कामा पारेको थियो । ताजा उपग्रह तस्विरमा भारत र आसपासका क्षेत्रहरूमा पानी पार्ने बादलको बाक्लो तह देखिन्छ । त्यसको असर नेपालमा पनि पर्ने सम्भावना छ ।

हल्कादेखि मध्यम वर्षाको सम्भावना

जल तथा मौसम विज्ञान विभागका मौसमविद बिनु महर्जन विहीबारदेखि नै त्यसको असरको संकेत देखिन थाल्ने बताउँछिन् । ‘शुक्रबार र शनिबार पानी पर्ने सम्भावना छ । त्यसको संकेत विहीबारदेखि नै देखिन थाल्छ,’ महर्जनले बुधबार दिउँसो अनलाइनखबरसँगको कुराकानीमा भनेकी थिइन् ।

उनका अनुसार शुक्रबार र शनिबार धेरै ठाउँमा हल्कादेखि मध्यम खालको पानी पर्ने सम्भावना छ । प्रिमनसुनको समय भएकाले यतिबेला हावाहुरी चल्ने र चट्याङका घटना बढी हुने भएकाले सतर्कता अपनाउन उनले सुझाव दिइन् ।

काठमाडौंमा पनि हुरी चल्न सक्ने

आगामी दिनमा भित्रिन लागेको नयाँ प्रणालीले हावाहुरी, असिना, पानी र हिमपात हुने सम्भावना छ । साथै चिसो पनि महसुस हुनेछ । त्यसको असर काठमाडौं उपत्यकामा पनि पर्ने सम्भावना छ ।

मौसमविद डा. विनोद पोखरेलका अनुसार अहिलेको प्रणालीले पश्चिम तराईमा वर्षाको सम्भावना अलि थोरै भए पनि अरु ठाउँमा हल्कादेखि मध्यम वर्षा हुने राम्रो सम्भावना छ ।

जलवायु अध्येता डा. धर्मराज उप्रेतीले वर्षासँगै काठमाडौं उपत्यकामा समेत साँझतिर हुरी चल्ने सम्भावना रहेको बताए । तर तराईका जिल्लाको तुलनामा डाँडैडाँडाले घेरिएको काठमाडौं उपत्यकामा भने ठूलो हुरी बतास चल्ने सम्भावना कम रहेको उनको भनाइ छ ।

‘भारतको बिहार र उत्तरप्रदेशतर्फबाट पनि सिस्टम नेपाल प्रवेश गर्ने भएकाले त्यसको प्रभाव लुम्बिनी–चितवनसम्म अलि बढी तर काठमाडौं उपत्यकामा कम पर्नसक्ने आँकलन गर्न सकिन्छ,’ उनले भने, ‘तर त्यो पनि आइसोलेटेड र मोडरेट खालको छ ।’ उनका अनुसार उच्च पहाडी र हिमाली भेगमा वर्षा र हिमपातको सम्भावना छ ।

कति शक्तिशाली छ नयाँ प्रणाली ?

चैत ६ र ७ गतेको भन्दा यो प्रणाली कम शक्तिशाली हुने ठानिएको छ । ‘अहिलेसम्मको अवस्था हेर्दा पहिलेको भन्दा कम शक्तिशाली हुन्छ जस्तो देखिन्छ,’ मौसमविद महर्जनले भनिन् ।

जलवायु अध्येता डा. धर्मराज उप्रेतीका अनुसार युरोपियन युनियन, जर्मन र भारतका मौसम पूर्वानुमान सम्बन्धी संस्थाहरुको मोडेलले आगामी शुक्रबार र शनिबार हल्कादेखि मध्यम खालको वर्षा हुने सम्भावना देखाएका छन् । वर्षाको प्रभाव पूर्वी नेपालमा बढी र पश्चिममा कम हुने सम्भावना देखिएको उनको भनाइ छ । तर हावाहुरीको प्रभाव भने पश्चिममा बढी र पूर्वमा कम हुने सम्भावना छ ।

‘यसको प्रभाव शुक्रबार साँझदेखि शनिबार दिउँसोसम्म पर्ने सम्भावना देखिएको छ,’ उप्रेती भन्छन्, ‘काठमाडौं उपत्यकामा शुक्रबार साँझ हावाहुरी र वर्षा हुने सम्भावना देखिन्छ ।’

भारतमा पर्ने छ बढी प्रभाव

भारतको मौसम विज्ञान विभागका अनुसार यो प्रणालीले भारतका विभिन्न प्रदेशमा बढी प्रभाव पर्ने अनुमान गरेको छ । त्यसैले भारतमा मध्यम जोखिमको अलर्ट जारी गरिएको छ ।

स्याटेलाइट तस्वीरको आधारमा उत्तर–उत्तरपूर्वी भारतमा मौसम सक्रिय रहने र त्यसले गर्दा तापक्रममा गिरावट आई चिसो बढ्ने अनुमान गर्न सकिन्छ ।

यसको प्रभावले जम्मु–कश्मिर, हिमाचल प्रदेश र उत्तराखण्ड लगायतका हिमाली क्षेत्रहरूमा वर्षा र हिमपात हुने सम्भावना छ । यसैगरी पञ्जाब, हरियाणा, दिल्ली र उत्तर प्रदेशका पश्चिमी केही भागहरूमा मेघगर्जन, हावाहुरी र हल्कादेखि मध्यम वर्षा हुने प्रक्षेपण छ ।

यसैगरी उत्तर-पूर्वी भारतका आसम, मेघालय र अरुणाचल प्रदेशमा पनि बादल लागेकाले वर्षाको गतिविधि जारी रहने देखिन्छ । दक्षिण भारतको मौसम भने तुलनात्मक रूपमा स्थिर देखिन्छ । यद्यपि कतै-कतै बादलहरु भने देखिएको छ । यसले गर्दा नेपालको तापक्रममा समेत केही गिरावट आई चिसो महसुस हुने पूर्वानुमान छ ।

उनका अनुसार शपथ ग्रहण कार्यक्रम सिंहदरबारस्थित निर्माणाधीन संघीय संसद् भवनको बहुउद्देश्यीय सभाकक्षमा हुनेछ। नवनिर्वाचित सांसदलाई प्रतिनिधि सभाका ज्येष्ठ सदस्य एवम् कांग्रेस सांसद अर्जुननरसिंह केसीले पद तथा गोपनीयताको शपथ गराउनेछन्।

उनले राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेलबाट बुधबार पद तथा गोपनीयताको शपथ लिएर पदभार ग्रहण गरिसकेका छन्। संसद सचिवालयका अनुसार नवनिर्वाचित सदस्यमध्ये ५४ जनाले मातृभाषामा शपथ लिने पत्र प्राप्त भएको छ। नवनिर्वाचित सदस्यलाई आफूले शपथ लिन चाहेको सम्बन्धित भाषामा शपथको बेहोरा अनुवाद गरी शपथ कार्यक्रमभन्दा अगाडि नै जानकारी गराउनुपर्ने प्रावधान छ।

लामिछानेको विषयमा दुई थरी तर्क

यता सहकारी ठगी, सङ्गठित अपराध तथा सम्पत्ति शुद्धीकरणसम्बन्धी मुद्दा खेपिरहेका चितवनबाट निर्वाचित रास्वपा सभापति रवि लामिछानेले शपथ के गर्छन् चासोका साथ हेरिएको छ। सम्पत्ति शुद्धीकरण ऐनमा भएको व्यवस्थाको आधारमा यसअघिको प्रतिनिधिसभामा उनी सांसद पदबाट निलम्बनमा परेका थिए।

महान्यायाधीवक्ताको कार्यालयले उनीमाथिको सम्पत्ति शुद्धीकरण र सङ्गठित अपराधसम्बन्धी अभियोग फिर्ता गर्ने प्रक्रिया अगाडि बढाएपनि मुद्धा विचाराधिन रहेकाले जेष्ठ सदस्य केसीलाई लामिछानेलाई शपथ ग्रहण गराउँछन्ग कि गराउँदैनन् भन्ने आम चासो छ।

कानुनविद्हरु पनि शपथ ग्रहण विषयमा दुई थरी नै तर्क राखेका छन्। शपथ ग्रहण गर्न पाउने तर त्यसलगत्तै लामिछानेको पद निलम्बनमा जाने तर्क पनि कानुनविद्को रहेको छ। सांसद हुने तर सांसदको हैसियतका कार्यभार सम्हाल्न नपाउने भएकाले उनी मन्त्री नबन्ने तर्क गरिएको छ। आजै सर्वोच्च अदालतमा हेर्दाहर्दैमा उनको मुद्दाको पेशी पनि छ।

असोज शुक्ल पक्षको नवरात्रमा प्रतिपदाका दिनदेखि नै घटस्थापना गरेर जमरा राखिन्छ । यसैले असोज शुक्ल पक्षको दसैँलाई बडादसैँ भनिन्छ । बडादसैँमा दशमी तिथिका दिन मान्यजनबाट टीका र जमरा लगाउने गरिन्छ ।

यो क्रम आश्विन शुक्ल पूर्णिमासम्म चल्छ । चैते दसैँमा भने त्यो परम्परा धेरै परिवारमा छैन । हनुमानढोकाको दसैँघरमा भने घटस्थापना गरेर विधिवत् पूजा आराधनाका साथ अष्टमीका दिन बलि दिने चलन छ ।

चैते दसैँमा अष्टमी र नवमीलाई विशेष रूपमा मनाउने गरिन्छ । अष्टमीको दिनलाई चैते दसैँ र नवमीलाई त्रेता युगमा अयोध्याका राजा दशरथ र रानी कौशल्यावतीको ज्येष्ठ सुपुत्रका रूपमा श्रीरामको जन्म भएकाले रामनवमीका रूपमा मनाउने गरिएको हो ।

बडादसैँ जस्तै चैते दसैँको पूजा उपासनाका मुख्य उद्देश्य पनि यो लोकमा सुख शान्ति र परलोकमा सद्गतिका लागि आशीर्वादन लिनु हो । बडादसैँमा जस्तै चैते दसैँमा पनि परिवारका सदस्यबीच जमघट हुने गर्छ ।

काठमाडौं उपत्यकाका गुह्येश्वरी, जगवागेश्वरी, मैतीदेवी, नक्साल भगवती, भद्रकाली, शोभा भगवती, कालिकास्थान, बज्रयोगिनी, इन्द्रायणी, बिजेश्वरी, सुन्दरीमाई, चामुण्डादेवीलगायत पीठमा चैते दसैँका अवसरमा विशेष पूजा हुन्छ ।

यसैगरी उपत्यका बाहिरका पलाञ्चोक भगवती, चण्डेश्वरी, नाला भगवती, पाल्चोक भगवती, शैलेश्वरी, वागेश्वरी, गहवामाई, मनकामना, कालिकादेवी लगायत शक्तिपीठमा पनि चैत्र नवरात्रका अवसरमा विशेष पूजा गरिन्छ ।

चैत्र नवरात्रसमेत भनिने यस पर्वका अवसरमा शक्तिपीठमा गई पूजा आराधना एवं दर्शन गरेमा शक्ति प्राप्त हुने, मनोकामना पूरा हुने धार्मिक विश्वास छ ।